“تقسیم بندی آب زاینده رود از قدیم زمان شروع می شود و مطمئنا مربوط به پیش از اسلام و شاید از صدر تاریخ است و همچنان ادامه داشته تا در دوره شاه طهماسب صفوی ثبت آن در دفتر آمد و به مهر شاه ممهور شد ک بعد ها به بصیرت شیخ بهایی تکامل یافته و سالها طبق دستور العمل موجود عمل می شده، اما بعد از صفویه کم کم تغییراتی یافته است.
🌟هدف شاهان صفویه در خصوص زاینده رود این بود که حداکثر استفاده از آب این رود و رود کُرَن بشود و فرو رفتن آن در گاو خونی به حداقل برسد. آب رودخانه به ۳۳ سهم تقسیم می شد: اوشیان ۴ سهم، النجان ۴ سهم، جی و بز رود ۶ سهم، رود دشت ۶ سهم، کرکن ۲ سهم، ماربین ۴ سهم، کراج ۳ سهم، برلان ۴ سهم.
🌟قبل از هر کار در زمان شاه عباس اول [صفوی، ۱۵۷۱- ۱۶۲۹ میلادی] کوشش شد که حداکثر بهره برداری از ذخایر آب در تمام نقاط ایران بعمل آید و بدین مناسبت مهمترین طرح آبادنی دشت اصفهان که عبارت از برگرداندن سرچشمه های کارون به زاینده رود باشد، ابتدا در زمان شاه طهماسب [پدربزرگ شاه عباس] و سپس در زمان شاه عباس اول پی ریزی شد و در زمان شاه عباس خصوصا فعالیت بیشمار برای انجام آن بعمل آمد و بعدها در زمان شاه عباس دوم نیز تعقیب شد، هر چند این پروژه تا نیمه اول قرن بیستم میلادی هرگز صورت عمل به خود نگرفت و بالاخره در چند سال پیش بود [ احتمالا حدود ۱۳۴۵ شمسی] که انتقال آب کوهرنگ به مرحله عمل در آمد.”.
سیاست و اقتصاد عصر صفوی، محمد ابراهیم باستانی پاریزی، صص ۶۳-۶۵.

@EmadibaygiGleam